Hava Durumu
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi7
Bugün Toplam136
Toplam Ziyaret583000
Takvim
Saat
HASAN KURTULAN
mutludegerleme@gmail.com
“YENİ NORMAL” ZİHİNLERDE KABUL EDİLDİ Mİ?
24/07/2019
Çeşitli mecralarda yayınlanan yazılarımda enflasyon ve özellikle yüksek enflasyonlu şartlarda yaşamayı değerlendirmeye çalışmış ve nispeten düşük oranlı enflasyona geçişteki uyum problemlerine değinmiştim.
Yüksek oranlı enflasyonu yüksek tansiyona benzetmiştim daha önce, ekonomik bünye buna alıştı ve kendini koruyacak tedbirleri aldı ancak enflasyon oranı nispeten düşünce bu defa yeni duruma ayak uydurmak uzun sürdü, eski alışkanlıkları (yıllık kira artışları, kâr marjlarının yüksekliği vb) değiştirmek zaman aldı.
Özellikle son iki yıldır baskın şekilde ilerleyen ve geçen yaz aylarında doruğa çıkan sıkıntılar, önce döviz kurunu, arkasından zamları/hayat pahalılığını/enflasyonu, eş zamanlı olarak da faizleri zıplattı malumunuz.
İthalata dayalı tüm sektörlerde kur artışı kaynaklı maliyet yükselişleri doğrudan zam olarak yansıdı, toptan eşyayı ilgilendiren ÜFE tarafında oran %50 ye dayanmışken tüketiciyi ilgilendiren tarafta kamunun bazı vergilerden feragat etmesi suretiyle oran %40 seviyesinden döndürüldü.
Belli bir süre %10 civarında enflasyona alışmış ekonomik bünye tekrar %40-50 leri görünce dengesini bulmakta zorlandı elbette. Ekonomik tarafların zihinlerinde kredi faiz oranlarının 1-1,5 arasında olması, mevduat faizlerinin de %15 ler civarında olması normal hale gelmişti.
Ekonominin lokomotifi olarak kurgulanan inşaat sektöründe aylık %1 ve altı oranlar tamamen normalleşmişti özellikle. Bir anda %2 lere doğru yükselen oranlar, gelecek beklentilerinin de bozulması, döviz kurunun dalgalanışı da eklenince ekonomideki tüm aktörler “bekle gör” politikası izlemeye başladılar.
YENİ NORMAL OLUŞTU MU?
Bir süredir dış ekonomik şartların olumlu gitmesiyle kur sakinleşti ve bir miktar da geri geldi. Faizler önce sakinleşti, sonra da geri gelmeye başladı, önce mevduat faizleri ortalamada yıllık bazda %20 nin altına doğru hareketlendi, arkasından da konut kredileri öncülüğünde oranlar aylık bazda %1,5 a doğru indi. Gerilemelerin çift taraflı devam edeceği ve özellikle Ekim başına doğru kritik bir gerileme yaşanmasını beklediğimiz yazmıştım.
Bu arada 25 Temmuz tarihli Para Politikası Kurulu (PPK) 'ndan 300 hatta 400 baz puan(%3-4) bir indirim geleceği piyasada kanıksanıp normalleştirildi. Reel piyasada da mevcut durumun daha kötüye gitmeyeceği ve yeni normallerin bu civarlarda (Kur: 5,5-6 TL/$, Faiz : %15-20, Kredi faizi: %1,5-1,8) kalabileceği oluşacağına dair kanaatin yaygınlaştığını görmeye başladım.
Ekonomik aktivitenin hareketlenmesi için yeterli olmasa da özellikle inşaat sektörü başta olmak üzere yavaş da olsa yeniden hareketlenme işaretleri öne çıkıyor.
“Yeni Normal” zihinlerde bu seviyelerde tamamen kabul edilirse, piyasa kendi dinamiklerini harekete geçirecektir. Hükümete düşen, -tulumbanın suyu yazımda anlattığım üzere- sisteme güven vermek ve eksik likiditeyi tamamlayacak adımlar atmaktır.
MERKEZ BANKASI YEDEK AKÇESİ MESELESİ
Çok sorulduğu için yazmak gerekti; Hükümetin Merkez Bankasındaki (MB) yedek akçeyi Hazineye aktarması mevcut piyasa şartlarında doğru bir adımdır, alternatifi piyasadan borçlanmaktır, MB borçlansa faizleri ve dolaylı olarak enflasyonu yükseltir, piyasa çok daha zor duruma düşer.
Güzel bir atasözümüz var, “Eve lazım olan Camiye haram” denir, ekonomide yangın varken, eldeki suyu belki lazım olur diye tutmaya benzer. Bankaya kredi borcu bulunan firmanın mevduatta para tutması gibi tutarsız bir davranıştır.


1029 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

PİYASANIN ÜMÜĞÜ SIKILIRKEN - 10/08/2022
PİYASANIN ÜMÜĞÜ SIKILIRKEN
KIYMETİ OLMAZ DEMİŞTİM - 03/08/2022
KIYMETİ OLMAZ DEMİŞTİM
BAL KABI BAL, SİRKE KABI SİRKE SIZDIRIR - 06/07/2022
BAL KABI BAL, SİRKE KABI SİRKE SIZDIRIR
KAZANAN KİM? - 29/06/2022
KAZANAN KİM?
BABAM, (FOTOĞRAFÇI) ORHAN KURTULAN - 22/06/2022
BABAM, (FOTOĞRAFÇI) ORHAN KURTULAN
CAMBAZA BAK! - 15/06/2022
CAMBAZA BAK!
NE YAPARLARSA DÜZELİR? - 08/06/2022
NE YAPARLARSA DÜZELİR?
DURUM ANALİZİ - 13/04/2022
DURUM ANALİZİ
SITKI SOYLU AMCAM - 30/03/2022
SITKI SOYLU AMCAM
 Devamı